Rối loạn đường huyết lúc đói, sau khi ăn là gì? Phải làm gì?

Rối loạn đường huyết là một trong những biểu hiện quan trọng và cũng là dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường (đái tháo đường). Bệnh lý này có nguy hiểm và có thể chữa trị hay không? Thông tin chi tiết sẽ được cung cấp tới bạn đọc qua nội dung bài viết dưới đây.

Rối loạn đường huyết là gì?

Rối loạn đường huyết là tên gọi dùng để chỉ về tình trạng hàm lượng đường trong cơ thể (cụ thể là trong máu) khi xét nghiệm tăng cao hơn với định mức cho phép. Tuy nhiên nồng độ này lại chưa đạt đến nồng độ của tiểu đường, khi này người bệnh được kết luận là bị rối loạn đường huyết (tiền đái tháo đường).

Đường huyết bị rối loạn là sự kết hợp giữa hai quá trình kháng insulin và sản xuất insulin. Hai quá trình này bị thay đổi dẫn tới tình trạng rối loạn. Người bị bệnh lý trên có nguy cơ cao mắc bệnh tiểu đường (bệnh đái tháo đường) và các bệnh khác về tim mạch như: Đột quỵ, động mạch ngoại biên….

Rối loạn đường huyết

Triệu chứng của bệnh rối loạn đường huyết

Nhận biết và phát hiện ra sự rối loạn về đường trong máu thường không dễ dàng. Khi có những biểu hiện cụ thể thì thông thường người bệnh đã vào giai đoạn nặng. Thống kê cho thấy, một số triệu chứng sớm, thường thấy ở những người bị bệnh lý trên là:

  • Nhiều vùng da bị tối, sẫm lại và xuất hiện các nếp gấp ở cánh, cổ tay
  • Cân nặng tụt nhanh không biết nguyên nhân
  • Các vết thương trên da, ngoài da lâu liền, khó khỏi.
  • Thường xuyên khát nước và tiểu nhiều lần.
  • Mắt mờ, khó nhìn xa
  • Có cảm giác mệt mỏi thường xuyên
  • Một số người bệnh có cảm giác thèm ăn các món đồ ngọt.

Khi thấy cơ thể có một trong các biểu hiện trên, người bệnh nên thăm khám kịp thời để sớm phát hiện ra bệnh. Hiện nay, các phương pháp test tiểu đường rất đơn giản và nhanh chóng. Bạn đọc có thể test định kỳ để đảm bảo sức khỏe cũng như sớm phát hiện ra bệnh lý nghiêm trọng này.

Triệu chứng của bệnh rối loạn đường huyết

Nguyên nhân dẫn tới rối loạn đường huyết

Có thể thấy các bệnh lý đều do nhiều nguyên nhân gây nên, trong đó có những nguyên nhân chính, tác động trực tiếp tới bệnh, tình trạng đường huyết bị rối loạn cũng không ngoại lệ. Các nghiên cứu cho thấy “thủ phạm” quan trọng nhất dẫn tới căn bệnh này là do tế bào trong cơ thể người bệnh từ chối tiếp nhận insulin – tác nhân chuyển hóa đường quan trọng bậc nhất của cơ thể.

Tại tuyến tụy, hormon này vẫn được sản xuất và lưu giữ tại đây nhưng cơ thể lại ngừng tiếp nhận, chuyển hóa hormon này. Điều này làm cơ thể không có khả năng điều chuyển được lượng được huyết đi vào tế bào, dẫn tới tình trạng đường trong máu tăng cao, gây ra bệnh rối loạn hàm lượng đường.

Những yếu tố tác động tới nguyên nhân này có thể kể đến như:

  • Người bệnh bị thừa cân, béo phì làm giảm khả năng chuyển hóa đường của cơ thể.
  • Trong gia đình có tiền sử bị bệnh đái tháo đường nên bị di truyền.
  • Người bệnh mắc bệnh lý về tim, mỡ máu, huyết áp cao
  • Nữ giới bị u nang buồng trứng.
  • Phụ nữ mang thai bị tiểu đường thai kỳ, nếu không điều trị kịp thời, tiêu đường thai kỳ gây ra nhiều biến chứng cho cả mẹ, thai nhi. Thậm chí sau khi sinh con xong, người mẹ có khả năng bị tiểu đường.

Nguyên nhân dẫn tới rối loạn đường huyết

Rối loạn đường huyết bao gồm những loại nào?

Rối loạn đường huyết đang được các bác sĩ chuyên khoa chia thành hai loại chính: Tăng đường huyết và hạ đường huyết.

Đường huyết bị tăng cao

Tình trạng thường gặp ở những người ăn lượng đường quá mức, tinh bột, stress trong thời gian dài và thức khuya ….Người bệnh luôn có cảm giác thèm ăn bánh ngọt, kẹo, đồ ngọt. Nếu biểu hiện này diễn ra ít, trong thời gian ngắn thì bạn không cần lo lắng. Cơ thể tiết ra insulin để giảm lượng đường trong máu, từ đó đảm bảo lượng đường được cân bằng, trở về giới hạn cho phép.

Tuy nhiên nếu dấu hiệu này diễn ra nhiều, thường xuyên, người bệnh không thể kiểm soát được lượng đường nạp vào cơ thể mỗi ngày thì cần tới bác sĩ chuyên khoa để nhận được sự tư vấn, điều trị kịp thời. Lâu dài nếu không chữa trị đúng cách người bệnh sẽ có nguy cơ cao bị mắc bệnh tiểu đường.

Đường huyết giảm xuống mức thấp

Bệnh thường biểu hiện thông qua các triệu chứng như choáng váng, chóng mặt, người mỏi mệt…thậm chí ngất xỉu. Hạ đường huyết nguy hiểm và có nhiều triệu chứng khác biệt so với người bị đường huyết cao.

Hạ đường huyết là bệnh lý xảy ra khi người bệnh ăn không đầy đủ, ăn kiêng quá mức, chế độ ăn thiếu dinh dưỡng. Ngoài ra, bệnh còn gặp khi vận động nhiều, liên tục trong thời gian dài và quá sức với cơ thể, khi người bệnh bị ung thư, thận, tuyến giáp hay gan có vấn đề.

Rối loạn đường huyết bao gồm những loại nào

Rối loạn đường huyết lúc đói

Đường huyết lúc đói: Được đo sau khi không ăn gì ít nhất là 4 tiếng trước đó (thường là buổi sáng lúc mới ngủ dậy chưa ăn sáng). Mức đường huyết bình thường lúc đói nằm trong khoảng từ 3,9 – 5,6 mmol/L (70 -100 mg/dL). Nếu như đo đường huyết lúc đói nằm ngoài khoảng này thì được coi là rối loạn đường huyết lúc đói. Nếu > 3,9 mmol/l là tụt đường huyết và > 5,6 mmol/L là tăng đường huyết.

Rối loạn đường huyết sau ăn

Sau ăn lượng đường huyết tăng cao hơn so với bình thường, nhưng nếu tăng quá cao thì ảnh hưởng đến cuộc sống trong ngày, có thể gây ra vấn đề về sức khỏe.

  • Đối với người có hàm lượng đường huyết bình thường (không mắc bệnh tiểu đường): Xảy ra hai phản ứng ở tuyến tụy khi ăn thực phẩm giàu tinh bột.  Hai phản ứng đó là giải phóng insulin vào máu và phóng thích hormone amylin. Insulin hoạt động chuyển hàm lượng đường huyết ra khỏi máu vào các tế bào. Công việc này diễn ra ngay lập tức và chỉ trong thời gian vài phút là kết thúc. Trong khi đó, amylin đóng vai trò không để thức ăn đến ruột quá nhanh. Hai phản ứng này xảy ra ở thời điểm đường huyết trong máu tăng, insulin đưa glucose đến những tế bào của cơ thể nên lượng đường huyết chỉ tăng nhẹ sau ăn.
  • Đối với người bị tiểu đường, sau khi ăn, insulin phải mất 15 phút mới hoạt động, mất 1 – 1,5h mới hoạt động được tối đa và mất ≥ 4 giờ mới kết thúc được công việc. Amylin lại không được cơ thể sản sinh ra đủ nên thức ăn di chuyển từ dạ dày đến ruột nhanh hơn nhiều so với bình thường. Kết hợp hai phản ứng này ngược so với bình thường khiến cho lượng đường huyết trong máu tăng lên đột biến sau khi ăn.

Làm gì khi bị rối loạn đường huyết

Đường huyết bị rối loạn khá phổ biến và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Vậy điều trị căn bệnh này có khó không?

Ở giai đoạn nhẹ, người bệnh có thể tự điều chỉnh và điều trị bệnh ngay tại nhà thông qua việc điều chỉnh cách sinh hoạt, lên thực đơn dinh dưỡng để cân bằng về đường huyết. Cụ thể:

  • Thực đơn dinh dưỡng: lựa chọn đồ ăn nhiều chất xơ, hàm lượng chất béo thấp. Tinh bột nên lựa chọn các loại tinh bột tốt như ngũ cốc, bánh mì nguyên cám, các loại hạt. Loại bỏ đồ uống chứa chất kích thích, có ga, đồ uống có chất tạo ngọt ra khỏi chế độ ăn hàng ngày.
  • Giữ cân nặng hợp lý: Nếu bạn đang có cân nặng dư thừa hay có chỉ số BMI quá tiêu chuẩn hay giảm cân để có thể cân bằng lượng đường huyết.
  • Thường xuyên thể dục thể thao: Dành thời gian cho hoạt động thể chất để tăng cường sức khỏe, tăng hệ miễn dịch.

Khi thực hiện các biện pháp trên mà tình trạng rối loạn đường huyết vẫn không tiến triển, người bệnh sẽ phải tiến hành điều trị bằng thuốc. Tuy nhiên thuốc chữa đường huyết bị rối loạn chỉ được sử dụng khi bệnh nhân đã lớn hơn 60 tuổi, người béo phì và người đã từng bị tiểu đường khi mang thai.

Hi vọng qua nội dung của bài bạn đọc đã hiểu thế nào là rối loạn đường huyết, cách điều trị cũng như nắm được những nguyên nhân gây bệnh để phòng tránh căn bệnh nguy hiểm này.

Bài viết được chỉnh sửa ngày 15 Tháng Tư, 2021

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *